Kierowcy ciężarówek wzywają do reformy branży

Obecnie kobiety kierujące samochodami ciężarowymi w Wielkiej Brytanii stanowią zaledwie 1% wszystkich kierowców – liczba ta wzrosła o 144% w ciągu ostatniej dekady dzięki wprowadzaniu coraz większej liczby inicjatyw mających na celu promowanie różnorodności i zniwelowanie niedoboru kierowców.

W artykule opublikowanym w serwis ie Fleetpoint opisano różne sposoby, dzięki którym branża mogłaby przyciągnąć do siebie więcej kobiet:

• Tworzenie sprzyjającego i przyjaznego środowiska pracy.

• Modernizacja infrastruktury i obiektów użyteczności publicznej.

• Elastyczne i przyjazne dla rodziny warunki pracy.

• Tworzenie jasnych ścieżek rozwoju zawodowego.

Mimo to kierowcy w mediach społecznościowych twierdzili, że zanim wprowadzone zostaną nowe inicjatywy mające na celu zaradzenie niedoborowi kierowców, należy najpierw rozwiązać te od dawna istniejące problemy w branży, które dotyczą wszystkich.

Niedobór kierowców – jak wygląda obecna sytuacja w branży?

Niedobór kierowców od dawna stanowi problem dla branży transportowej, ale po pandemii COVID-19 i brexicie osiągnął on poziom krytyczny. W 2024 roku w Europie, Norwegii i Wielkiej Brytanii brakowało ponad 233 000 kierowców ciężarówek – liczba ta ma przekroczyć 745 000 do 2028 roku z powodu starzenia się siły roboczej.

Branża wciąż zmaga się z konsekwencjami tej sytuacji i pracuje nad wdrożeniem nowych inicjatyw mających na celu promowanie różnorodności, poprawę warunków pracy oraz wypełnienie luk kadrowych.

Rząd wprowadził około [33](https://www.gov.uk/government/topical-events/hgv-driver-shortage-uk-government-response/about#:~:text=We%20extended%20dangerous%20goods%20(ADR,to%20take%20refresher%20training%20now.) działania mające na celu zaradzenie niedoborowi kierowców samochodów ciężarowych w Wielkiej Brytanii. Obejmują one między innymi:

• Zwiększanie wydajności istniejących łańcuchów dostaw.

• Zapewnianie wsparcia i szkoleń dla nowych kierowców pojazdów ciężarowych.

• Zwiększenie możliwości przeprowadzania egzaminów na prawo jazdy dla kierowców pojazdów ciężarowych.

• Usprawnienie procesów wydawania zezwoleń.

• Poprawa warunków.

• Zapewnienie stabilności łańcucha dostaw paliw.

Co trzeba zmienić? Kierowcy zabierają głos.

49% kierowców wypowiadających się w mediach społecznościowych twierdziło, że zmiany należy wprowadzić niezależnie od płci – przy czym 27% kobiet kierujących pojazdami ciężarowymi zgodziło się, że branża musi ewoluować z korzyścią dla wszystkich. 24% stwierdziło, że zawód ten przestał być atrakcyjny, podkreślając potrzebę zmian w branży. Jakie zmiany chcieliby zatem widzieć kierowcy?

Wyposażenie

55% respondentów opowiedziało się za poprawą warunków dla wszystkich:

„Potrzebujemy po prostu lepszych warunków i lepszego traktowania. Cała branża to jeden wielki bałagan, a my jesteśmy źle traktowani”.

„Warunki są fatalne dla wszystkich kierowców, zarówno mężczyzn, jak i kobiet”.

W listopadzie 2024 r. badanie przeprowadzone przez Transport Focus wykazało, że dwie trzecie kierowców było niezadowolonych z warunków panujących na parkingach dla ciężarówek – znaczne problemy stanowiły brudne pomieszczenia sanitarne, słaba oferta gastronomiczna oraz brak przestrzeni do spotkań towarzyskich.

Rząd i branża transportowa podjęły znaczące działania, przeznaczając 14 milionów funtów na wspieranie innowacji i poprawę warunków pracy.

W październiku 2024 r. 23 wybranych wnioskodawców otrzymało do 4,5 mln funtów na modernizację swoich stacji dla ciężarówek. Modernizacja obejmie nowe prysznice, restauracje oraz ulepszone zabezpieczenia, które zapewnią kierowcom większy spokój ducha. Ponadto w ramach programu powstanie około 430 miejsc parkingowych dla pojazdów ciężarowych.

Wypłata

Na drugim miejscu znalazło się wyższe wynagrodzenie – 14% kierowców twierdziło, że podwyżka płac zachęciłaby więcej osób do podjęcia pracy w tej branży:

„Niech to będzie atrakcyjne dla wszystkich, podnieście płace”.

Podwyżka wynagrodzeń będzie wiązała się ze znacznymi kosztami dla liderów branży. Gdyby średnia pensja kierowcy ciężarówki wzrosła zgodnie z krajową płacą minimalną, operatorzy flot mogliby ponieść dodatkowe koszty rzędu 1,5 mld funtów rocznie.

Mimo to inwestycje te przyczynią się do poprawy wskaźników utrzymania pracowników, zmniejszenia wydatków na rekrutację oraz obniżenia kosztów szkoleń. Zaproponowanie wyższych wynagrodzeń nie tylko zwiększyłoby atrakcyjność tego zawodu dla nowych pracowników, ale także stanowiłoby wyraz uznania dla kluczowej roli, jaką kierowcy odgrywają w utrzymaniu ciągłości łańcucha dostaw.

Stosunek do kierowców

Na przestrzeni lat opinia publiczna na temat kierowców ciężarówek znacznie się zmieniła. Życie kierowcy ciężarówki było często idealizowane w filmach i mediach – co sprawiało, że wielu uważało, iż mają oni łatwe życie. Przedstawiano ich jednak również jako ciężko pracujących bohaterów, a wizerunek ten z czasem uległ pogorszeniu.

Pod koniec XX wieku nastąpiła zmiana postrzegania tej grupy zawodowej, gdy warunki pracy stały się trudniejsze, a kierowcy ciężarówek zaczęli być obciążani niesprawiedliwymi stereotypami – często z powodu błędnego przedstawiania ich w mediach, a czasami z powodu nielicznych niedoświadczonych kierowców. Te negatywne stereotypy uległy złagodzeniu podczas pandemii COVID-19, kiedy wzrosło publiczne uznanie dla kierowców ciężarówek.

Obecnie kierowcy ciężarówek cieszą się szacunkiem – jednak branża ta nadal boryka się z negatywnymi stereotypami i nastawieniem. Jest to kwestia, w której 6% kierowców chciałoby widzieć zmianę:

„Kiedy pomyślę o czasach pandemii, wtedy uważano nas za bohaterów, ale potem wszystko wróciło do normy. Nic dziwnego, że obecni kierowcy, zarówno mężczyźni, jak i kobiety, chcą odejść z tej branży. Mają dość tego, jak się z nimi traktuje na co dzień”.

„Byłoby miło, gdyby nie traktowano mnie jak śmiecia”.

W ostatnich latach rozwój mediów społecznościowych zaczął podważać i zmieniać negatywne postrzeganie tej branży. Wielu kierowców korzysta z platform takich jak TikTok i Instagram, aby dzielić się spostrzeżeniami na temat swojej pracy, obalać mity i zdobywać szacunek osób spoza branży.

Z opinii wynika, że branża transportowa pilnie potrzebuje wprowadzenia zmian, które pozwolą przyciągnąć i zatrzymać obecnych oraz nowych kierowców. Niedostateczna reprezentacja kobiet pozostaje poważnym wyzwaniem, dlatego kluczowe znaczenie ma inwestowanie w rozwiązania dostosowane do ich potrzeb. Inwestycje te muszą jednak mieć charakter integracyjny i przynosić korzyści całej kadrze pracowniczej.

W jakich krajach brakuje kierowców ciężarówek?

Najbardziej ucierpiały kraje europejskie, gdzie wiele firm transportowych nie jest w stanie rozwijać swojej działalności z powodu braku wykwalifikowanych pracowników.

W Europie obserwuje się starzenie się populacji kierowców ciężarówek, których średnia wieku wynosi 47 lat. Jedna trzecia kierowców ma ponad 55 lat i prawdopodobnie przejdzie na emeryturę w ciągu najbliższych dziesięciu lat. Ponadto mniej niż 5% kierowców ciężarówek w Europie ma mniej niż 25 lat, co uwidacznia lukę, jaka powstanie po odejściu na emeryturę starzejącej się kadry.

Czy istnieje dzień wdzięczności dla kierowców ciężarówek?

Dzień Kierowców Ciężarówek przypada 22 stycznia i został ustanowiony przez firmę NN1 Personnel. Celem tego dnia jest uhonorowanie kierowców ciężarówek oraz ich wkładu w gospodarkę i społeczeństwo.

Jakie są perspektywy branży transportu ciężarowego na rok 2025?

Jak wynika z naszego wpisu na blogu „Perspektywy na rok 2025”, spodziewamy się, że w tym roku w branży transportu ciężarowego na pierwszy plan wysuną się następujące kwestie:

• Wykorzystanie zalet sztucznej inteligencji.

• Walka z nierównościami płciowymi i niedoborem kierowców.

• Promowanie bardziej ekologicznego przemysłu.

• Wzrost przewozów towarowych na duże odległości.